-
1 absorbeo
ab-sorbeo, buī (иногда psī), ptum, ēre1) поглощать, пожирать (placentas H; gurgite fluminis absorberi Amm)2) всасывать ( umorem PM); перен. впивать, жадно воспринимать ( orationem alicujus C) -
2 cito
I citō adv. (compar. citius, superl. citissime)скоро, проворно, быстро, живо (progrĕdi Ph; dicta percipere H)citius supremā die (= ante supremam diem) H — прежде, чем наступит смертьdicto citius Pt — скорее, чем было сказано, т. е. немедленно, тут жеnon tam c. C — не так-то скоро (легко)II cito, āvī, ātum, āre [intens. к cieo ]1) приводить в движение, потрясать (hastam Sil; arma St)c. motum C — вызывать движениеc. risūs Lampr — возбуждать смех2) расшатывать ( dentem CC)3) мед. способствовать образованию, вызывать отделение ( medicamentum umorem citat CC)c. alvum Col — очищать кишечникc. pituītam CC — вызывать отхаркивание4) чаще перен. вызывать, призывать (milites nominatim L; tribus urbanas ad sacramentum Su)c. patres in curiam L — вызывать сенаторов в куриюc. populum centuriatim L (judices C) — созывать народ по центуриям (судей)c. aliquem reum C — вызвать кого-л. в суд (привлечь к ответственности)5) вызывать, приводить (c. aliquem testem C, L); приводить, цитировать (poētas ad testimonium Pt)magnis in laudibus totā fere fuit Graeciā victorem Olympiae citari Nep — почти во всей Греции считалось великой честью быть провозглашённым победителем на Олимпийских играх7) запевать, петьc. paeanem C — пропеть пэан8) выращивать, отращивать, пускать (radīces, palmītem Col) -
3 colligo
I col-ligo, āvī, ātum, āre1) связывать ( manus C); перевязывать ( vulnera Su)2) соединять (hommes vinculo sermonis inter se C); скреплять ( uno ictu pilorum scuta Cs)3) задерживать (aliquem in Graecia C); сдерживать, умерять, останавливать ( impĕtum alicujus C)4) объединятьseptingentorum annorum memoriam uno libro c. C — объединить (изложить) историю семисот лет в одной книгеomne colligatum solvi potest C — всё, что связано, может распастьсяII col-ligo, lēgī, lēctum, ere [ lego I ]1)а) собирать (omnia praesegmina Pl; sarmenta virgultaque Cs; fructūs H; flores O; multa multorum facete dicta C); собирать, скручивать (capillos sparsos in nodum O; neta in globum Hier); собирать, укладыватьc. sarcinas Sl (sarcinulas Pt, J) — укладывать свои пожитки, перен. готовиться уходить (уезжать)c. vasa воен. L — собираться к выступлению в походб) собирать, скоплять, накапливать (aquas Q, O; umorem C; pecuniam H); набирать (exercitus collectus ex senibus desperatis C); собирать, стягивать, сосредоточивать (milites, copias undique C; dispersos QC)breviore spatio orbem c. L — сплотить свои ряды на меньшем участкеse in moenia c. Sil — укрыться за (городскими) стенамиse c. или colligi in arma V, Sil — прикрыться щитомse in spiram c. V — свернуться (о змее)vertex apicem collectus in unum O — утёс, заканчивающийся единственным пиком2)а) подбирать (pallium Pl; togam M); поднимать ( librum elapsum PJ)c. arma (sc. navis) V — свернуть (убрать) паруса (= contrahere vela)c. hastas T — отводить назад копья3) содержать в себе, простираться, иметь протяжением ( sexaginta ducentos pedes PM)centum et viginti anni ab interitu Ciceronis in hunc diem colliguntur T — со смерти Цицерона до этого дня прошло 120 лет4) располагать в порядке, перебирать, излагать, перечислять (aliquos memoriter C; singula PJ)c. aliquid in artum PM — сжато изложить что-л.5) исчислять, определять ( intervalla siderum et mensuras solis ac terrae Q)6) сдерживать, останавливать ( amentes equos O)c. gressum или gradum Sil — останавливатьсяc. iram Sil (9, 477) — подавлять (умерять) гнев (ср. 7.)7) приобретать, получать (robur V; vires ad agendum aliquid L); снискивать, стяжать (benevolentiam civium aliquā re C; famam clementiae L; auctoritatem Cs)c. iram H (iras VF) — разгневаться (ср. 6.)c. frigus H — озябнутьc. sitim V (Ge. 3, 327) — возбуждать жажду, но O (M. 5, 446) почувствовать жаждуc. gaudia Prp — ощутить радостьcrudelitatis invidiam ex aliquā re c. C — навлечь на себя чём-л. упрёк в жестокости8) возвр.se c. C etc., c. animum T (animos L) или mentem O — приходить в себя, оправлятьсяc. se ex somno Lcr — пробуждаться ото снаc. se ex timore Cs — оправиться от страхаc. cum vultu montem O — хранить душевное равновесие при спокойном выражении лица9) делать вывод, (умо)заключать (aliquid ex aliquā re, per aliquid и aliquā re Q etc.)os laesum esse ex dolore colligimus CC — боль свидетельствует нам, что кость повреждена -
4 concipio
con-cipio, cēpī, ceptum, ere [ capio ]1) собирать, принимать, отводить в трубы (in agro, ex lacu, sc. aquam Frontin); вбирать в себя, впитывать, поглощать ( marinum umorem Lcr); содержать ( vas concipit aquam Vr)c. auras pennis O — захватывать крыльями воздухc. ignem (flammam) Cs, C, QC etc. — загореться, воспламениться, зажечьсяc. odium in aliquem C — возненавидеть кого-л.c. amorem L — полюбить, влюбитьсяc. bonam spem de aliquo Sen — возлагать большие надежды на кого-л.c. maculam (dedĕcus) C — запятнать (обесславить) себя, покрыть себя позоромc. iras O — питать злобу, распалиться гневомc. vitia C — предаться порокам2) (тж. c. mente L или animo Q, animo ac mente C) представлять себе, воображать ( magnitudinem hominis L)quae animo concipi possunt PM — то, что можно себе представить3) соображать, прикидывать (summas, sc. caesorum L)4) задумывать, замышлять, затевать (majora C; mălum aut scelus C); решиться, совершить, провиниться, сделаться виновным (c. scelus, flagitium, fraudes C)c. pectore robur V — ощущать в груди силу5) составлять по установленной форме, написать, формулировать (vadimonium C; jus jurandum L, T)foedus c. V — заключать договорc. preces O — творить молитвуc. vota O — давать обеты6) формально возвещать, объявлять (ferias Latinas, auspicia L; bellum Vr)7) (sc. utero) зачать, стать беременнойc. aliquem ex (de) aliquo C, O etc. — зачать кого-л. от кого-л.jam concepti, sc. pulli Pt — уже высиженные цыплята8) образовыватьspicam c. PM — колоситьсяamaritudinem c. Col — приобретать горький вкус9) pass. concipi образоваться, происходить, появляться, возникатьin ea parte nivem concipi Sen — (полагают, что) в этой части (атмосферы) зарождается снегamnis conceptus ex fonte QC — ручей, зародившийся (образовавшийся) от источника -
5 effundo
ef-fundo (ecfundo), fūdī, fūsum, ere1) изливать, проливать (umorem CC; sanguinem C, QC)2) совершать возлияние, возливать ( dimidias potiones super ossucula alicujus Pt)3) опорожнять ( pelves J)e. poculum in barathrum шутл. Pl — осушить бокал4) перен. изливать, испускатьe. iram in aliquem L — излить (обрушить) свой гнев на кого-л.effudi omnia, quae sentiebam C — я высказал всё, что чувствовалe. vitam O (animam V, Sil etc. и spirĭtum C, T etc.) — скончаться, умереть5) произносить (tales voces V; ejusmodi carmina Pt); издавать ( tuba sonum effundit Sen)e. risum и effundi in risum Pt — разразиться смехом, расхохотаться6) производить в изобилии (fruges C, H; herbas C; copiam oratorum C)7) распространять, ширить (late effusum incendium L); простирать, протягивать ( nudos per aĕra ramos Lcn)8) пускать, метать ( tela V)crinem (acc. graec.) effusa sacerdos V — жрица с распущенными волосами10) высыпать (nummorum saccos H; anŭlos L; tomacula cum botulis effusa Pt)11) во множестве выпускать, бросать, устремлять, обрушивать (equitatum L; auxilium alicui castris (abl.) V; universos in hostes QC)e. impĕtum (in hostem) L etc. — ударить на (атаковать) неприятеляe. se или pass. effundi — во множестве бросаться, устремляться, хлынуть (se effuderunt carceribus quadrigae V)12) щедро раздавать ( honores C); расточать, растрачивать (patrimonia C, censum Man); лишаться по легкомыслию, упускать ( gratiam alicujus C); истощать ( aerarium C); нерасчётливо или до конца тратить (vires L, V)13) отбрасыватьomnem curam sui e. Sen — совсем не обращать на себя внимания, не следить за собой14) выбивать ( alicui oculum Dig)15) сбрасывать, низвергать (equus effudit aliquem L; e. aliquid in flumen Dig); сваливать, опрокидывать (aliquem solo, arenā V)e. se или effundi — целиком отдаваться, предаваться, быть невоздержным (in libidine C и in omnes libidines T; in vinum QC; in и ad luxuriam L)effundi lacrimis V и in lacrimas T — обливаться (исходить) слезами. — см. тж. effusa и effusus -
6 epoto
ē-pōto, pōtāvī, pōtum, āre (part. fut. act. ēpōtātūrus)1) выпивать (poculum epotum C, L, Q)2) всасывать, впитывать ( umorem Lcr)3) пропивать ( argentum epotum Pl) -
7 percoquo
per-coquo, coxī, coctum, ere1) разваривать, варить до мягкости ( carnem PM); pass. percoqui свариться Pt2) печь, выпекать (placentam Cato; panem Sen)3) делать спелым, способствовать созреванию ( sol percoquit fructūs Sen)4) согревать, нагревать ( umorem Lcr)5) обжигать, опалять, делать смуглым -
8 redhalo
red-hālo, —, —, āreвыдыхать, возвращать в виде испарений ( umorem Lcr)
См. также в других словарях:
amplier — ⇒AMPLIER, verbe trans. Vx et inus. Augmenter, amplifier, souvent de manière disproportionnée. Affaire, plaidoirie ampliée (Lar. 19e) : • Il est sans cesse à amplier tout ce qu il entend. S. MERCIER, Néologie ou Vocabulaire de mots nouveaux, t. 1 … Encyclopédie Universelle
æolipyle — ⇒ÆOLIPYLE, ÉOLIPYLE, subst. masc. PHYS. Sphère de métal creuse dans laquelle un liquide porté à ébullition produit de la vapeur qui s échappe en jet continu par un ou deux tubes recourbés : • Plusieurs philosophes ont cherché à expliquer la… … Encyclopédie Universelle
OCTAPHORUS — apud Martial. l. 6. Epigr. 84. Octaphoro sanus portatur, Acite, Philipuus, Hunc tu si sanum credis. Avite, furis: Lectica est, ab octo servis gestata; qui fuit potentium tunc temporis fastus, eleganter notatus a Cynico Luciani. Ita enim Idem… … Hofmann J. Lexicon universale
UMIDIUS Quadratus — inter eos, quos Hadrianus Caesargraviter insequuntus est, memoratur Spartiano in Vita eius, c. 15. Nomen familiae ab humore et humido, pro quibus Veteres umorem et umidum scripsêre. Umidios certe, sed et Ummidios, lapides quoque exhibient. Salmas … Hofmann J. Lexicon universale